مختار السلطنه « 1 » كريم خان سردار منصور كه رئيس نرخ طهران و وزير احتساب بود ، در طهران براى نظم ماند و هرروزه خود به قبرستان‌ها سركشى كرد كه مرده‌شور و قبركن به مردم تعدى ننمايند . چنان كه بحبوحهء « 2 » و با ، هر قبرى را از مردم دو سه تومان مىگرفتند . مختار السلطنه حكم داد قبرى چهار قران بگيرند . آخر الامر [ به علت ] عدم احتياط ، و با مختار السلطنه را گرفت و در روز اول جمادى الاولى وفات كرد . وى از جملهء عقلا و دانشمندان اول ايران بود . با اين‌كه درس نخوانده بود ، در عدالت و ديندارى عديل نداشت . خدمات بزرگ در اين مدت اندك به نرخ كرد . تمام مردم از او راضى بودند . خيلى باوقار و پاك‌دامن و بىعيب بود . امسال اگر او رئيس نرخ نمىشد و از قيمت نان و گوشت كم نمىكرد ، مردم البته مىشوريدند و عين الدوله را معزول مىنمودند . پس از آن‌كه مرد ، تمام گفتند بدبختى عين الدوله شد و اسباب آمدن اتابيك خواهد بود . در هر صورت ، ميان نوكرهاى دولت « 3 » ، ديگر مثل مختار السلطنه در همه صفات وجود ندارد و بعد از اين هم نخواهد آمد و عمل نرخ و نظم طهران مغشوش خواهد شد . دو روز بعد از مرگ مختار السلطنه گذشته ، كسبه بناى بىاعتدالى را نهادند و شهر مغشوش شد و چون كسى را دولت ندارد كه جاى او را بگيرد ، در بازار جار زدند كه مختار السلطنه نمرده و به اين واسطه قدرى بهتر شد . طهران در عشر دوم جمادى الاولى ، و با در طهران بروز دارد و روزى جمعى مىميرند . بدين واسطه جنس از اطراف به طهران نمىآورند . نرخ در طهران خيلى ترقى كرده و خطر دارد

--> ( 1 ) . مختار السلطنه ، شرح حال و تصوير وى تحت عنوان « محمد كريم خان مختار السلطنه سردار منصور » در روزنامه شرافت ( شماره 43 به تاريخ 1317 ) آمده است . از اين شرح برمىآيد كه وى از سال 1282 وارد خدمت دولتى شده و تا درجهء سرهنگى پيش رفته و سپس به قزاقخانه منتقل شده و به تابينى برگشته و بعد بار ديگر به سرهنگى و سرتيپى سوم رسيده و بالاخره سرتيپ اول و به عنوان نايب سفارت همراه وجيه الله ميرزا يك‌بار به سفارت به دربار تزار رفته ( 1312 ه . ق ) و يك‌بار به سفارت به دربار لندن ( 1314 ) . وى پدر ركن الدين مختارى رئيس شهربانى سيه كار زمان رضا شاه بود . در كتاب افضل التواريخ مطالب ارزنده‌اى راجع به مختار السلطنه آمده است . ( 2 ) . متن : بهبوبه . ( 3 ) . نوكرهاى دولت يعنى كارمندان سازمانهاى دولتى .